Công nhận các giá trị cá nhân
Một trong những điều gây tranh cãi xoay quanh công tác đào tạo hành vi kinh doanh có trách nhiệm là một người có thề – hay có nên – giảng dạy về đạo đức cho người lớn hay không. ít có khả năng là đào tạo về đạo đức sẽ thay đổi quan điểm cua đa số nhân viên. Các giá trị cá nhân thường được hình thành từ khi còn trẻgia đình, trường học, nhà thờ và bạn bè đồng lứa hướng dẫn cho trẻ trưởng thành trở thành người lớn một cách tinh tế. Nhưng mục đích của đào tạo về đạo đức kinh doanh không hẳn là để thay đổi người lớn mà thay vào đó là hỗ trợ cho họ, động viên họ, hay tăng cường hiểu biết của họ về cam kết của Ban giám đốc trong việc thực thi các tiêu chuẩn, qui trình và kỳ vọng của doanh nghiệp.
Giảng viên có thể tự tin rằng những gì người trưởng thành đem lại cho doanh nghiệp không phải là kiến thức về tiêu chuẩn, qui trình và kỳ vọng của doanh nghiệp. Hơn nữa, ít có khả năng là nhiều nhân viên – trong đó có cả chủ sở hữu và nhà quản lý – có kinh nghiệm lựa chọn phương án tốt nhất khi vấn đề có những áp lực phức tạp do bối cảnh liên quan tạo nên. Đối với một số nhân viên và người thừa hành, dù có đào tạo bao nhiêu thì cũng không thay đổi được họ. Những trường hợp như vậy thì vấn đề không hẳn là đào tạo mà là vấn đề đúng người phải làm đúng việc, vấn đề này sẽ được thảo luận trong Chương 8.
Để đào tạo được hiệu quả, nó phải hấp dẫn đôi với động cơ của học viên. Trong tình huống lý tưởng nó sẽ gây hấp dẫn đối với ý thức cộng đồng của học viên. Khi học viên cảm thấy họ cùng chia sẻ một mục đích, giá trị và tầm nhìn về một tương lai mà họ mong muôn, giảng viên có thể nhân mạnh vào trách nhiệm đôi với các bên liên quan. Nhưng học viên sẽ thường đáp lại cảm giác cấp bách hơn. Có thể tạo ra cảm giác này bằng cách kể lại những câu chuyện về điều gì xảy ra khi nhân viên và người thừa hành vi phạm tiêu chuẩn – và tác động đối với cả doanh nghiệp lẫn những cá nhân liên quan.
Một cách hiệu quả về chi phí để tạo cảm giác cấp bách nói trên là xây dựng một “tập hợp những điều kinh khủng” bằng cách thu thập các tít báo của những công ty và những cá nhân đầy quyền lực đã bị khởi tố hay bị buộc tội có hành vi sai trái. “Họ càng lớn thì rơi xuổng vực càng nhanh,” là tựa đề của một bài báo gần đây, trong đó ước tính “tổn thất về lòng tin theo sau sự sụp để của Enron và WorldCom sẽ tốn của nền kinh tế Mỹ từ 37 đến 42 tỉ đô la” do tổng sản phẩm quốcnội giảm đi.Vì hai công ty này, Enron và WorldCom, đều bị buộc tội gian lận kế toán lớn, giá trị cổ phần đã sụt giảm xuống chỉ còn một phân số so với giá trị trước đây của chúng và một số cán bộ điều hành cấp cao đà bị buộc tội. Giờ đây ít có giảng viên về hành vi kinh doanh có trách nhiệm nào bỏ qua cơ hội nhắc đến Enron đểnhấn mạnh điều gì có thể xảy ra nếu các nhà quản lý hành động vô trách nhiệm đó chính là cái giờ đây trở thành danh từ chung: “tác động Enron.”
